|
Istnieją zatrucia, np. jadem kiełbasianym,
które wymagają natychmiastowej opieki lekarskiej. Zatrucie to jest
wywołane przez toksynę produkowaną podczas beztlenowego wzrostu
laseczki jadu kiełbasianego, do którego dochodzi na skutek spożycia
zakażonych przetworów mięsnych, warzywnych i rybnych w puszkach lub
wekach. W chorobie tej oprócz objawów nieżytu żołądkowo-jelitowego
występuje niedowład mięśni mimicznych, co daje obraz maskowatej
twarzy. Ponadto chory widzi podwójnie, ma szerokie źrenice, często
pojawia się jednostronne opadanie powieki, chrypka, a nawet bezgłos.
Do tych objawów mogą dołączyć: trudności w połykaniu, zaparcie,
zatrzymanie moczu w wyniku uszkodzenia układu nerwowego. Dlatego
zatrucie jadem kiełbasianym jest tak niebezpieczne i wymaga leczenia
szpitalnego.
Interwencja lekarska jest również
niezbędna w ostrym zatruciu Salmonellą. Najczęstszą postacią występującą
w około 80% przypadków jest ostry nieżyt żołądkowo-jelitowy,
charakteryzujący się takimi objawami jak nudności, wymioty, bóle
brzucha, biegunka, a niekiedy pojawia się gorączka i bóle głowy.
Czasami choroba przyjmuje bardziej gwałtowne formy, nazywane w zależności
od rodzaju występujących objawów postacią: cholerowatą, durowatą,
grypopodobną, które często wymagają leczenia szpitalnego.
Salmonella jest obecna przede
wszystkim w świeżym i niedogotowanym drobiu oraz surowych jajkach.
Dlatego do przygotowania drobiu powinno się używać innych noży i
desek do krojenia niż do sporządzania pozostałych produktów. Leczenie
zwykłych zatruć
W przypadku zwykłych zatruć
bakteryjnych, jeżeli nie mamy możliwości kontaktu z lekarzem,
leczenie polega przede wszystkim na postępowaniu objawowym i stosowaniu
diety oszczędzającej.
Podstawowym elementem terapii jest wyrównanie
strat płynów, ponieważ może dojść do odwodnienia organizmu.
Wymioty i biegunka doprowadzają również do dużych strat elektrolitów,
zwłaszcza sodu, potasu i chloru. Niedobory elektrolitowe nakładające
się na odwodnienie pogarszają stan chorego i mogą spowodować
zaburzenia zwłaszcza ze strony układu krążenia. Spożywanie
coca-coli i innych napojów zawierających kofeinę nie jest wskazane w
postępowaniu z zatruciami pokarmowymi.
Najważniejsze zasady diety
• Stosowanie diety w trakcie zatrucia
pokarmowego jest koniecznością. Przez 1-2 dni w ostrym nieżycie żołądka
zazwyczaj nie podaje się w ogóle pokarmów. W czasie trwania głodówki
nie wolno jednak w żadnym wypadku zapominać o spożywaniu odpowiedniej
ilości płynów, aby zapobiec odwodnieniu. Wskazane są napoje niskosłodzone
o temperaturze pokojowej, takie jak herbata, rumianek, napar z mięty,
woda niegazowana. W ciągu dnia powinniśmy wypijać około 2 litrów płynów.
Korzystniej jest pić często, ale w małych ilościach.
• W prypadku utrzymujących się
wymiotów można pić większe ilości, aby sprowokować ponowne torsje
i oczyścić żołądek z niepożądanego pokarmu.
•Wprowadzenie pożywienia musi odbywać
się stopniowo. Najpierw dietę powoli rozszerzamy o kleiki, które
powinny być przyrządzone z ryżu lub kaszy manny gotowanej na wodzie
(nie na mleku!) z dodatkiem soli. Jeżeli wprowadzenie tego rodzaju
pokarmów nie wywołuje żadnych niepożądanych objawów, dalej
rozszerzamy dietę o sucharki. Następnie możemy urozmaicić jadłospis,
włączając np. jajko na miękko, gotowane ziemniaki, gotowane mięso.
• Z mies wybierać chude i delikatne
gatunki, takie jak: cielęcina, chudy drób, np. kurczak lub indyk bez
skóry.
•Wykluczone jest podawanie potraw smażonych
lub zawierających dużą ilość tłuszczu.
•W początkowym okresie nie należy
jeść warzyw i owoców, zwłaszcza surowych, oraz słodkich deserów. W
dalszym rozszerzeniu menu można podać banana lub owoce zawierające dużo
pektyn, np. pieczone jabłko, powoli przechodząc do zwyczajowej diety.
•Przez dłuższy jednak okres, mimo
uzyskanej poprawy, a nawet całkowitego wyzdrowienia, należy unikać
podawania konserw, marynat, mięsa i ryb wędzonych, warzyw strączkowych,
warzyw kapustnych, alkoholu i ostrych przypraw.
Jeżeli sama dieta nie przynosi
korzystnych rezultatów, należy bezwzględnie zasięgnąć porady
lekarskiej. Wszelkiego typu leczenie farmakologiczne powinno odbywać się
pod okiem specjalisty.
Aby zapobiec zatruciom pokarmowym,
należy:
1.Myć ręce przed kontaktem z każdym produktem żywnościowym.
2.Sprawdzać terminy przydatności do spożycia umieszczone na
opakowaniach
3.Deski do krojenia drobiu i ryb dokładnie myć i nie używać do
innych celów.
4.Odgrzewać ugotowane potrawy nie więcej niż raz.
5.Przechowywać produkty szybko psujące się w warunkach chłodniczych.
6.Unikać latem żywności zawierającej surowe jaja.
7.Najlepiej rozmrażać produkty w lodówce, dbając przy tym, aby
wycieki z rozmrażających się mięs nie dostały się do innych artykułów
spożywczych.
8.Unikać picia nieprzegotowanej wody z kranu lub studni.
9.Dokładnie myć owoce i warzywa przed spożyciem.
10.Raz rozmrożonej żywności nie wolno ponownie zamrażać.
PRZYKŁADOWY JADŁOSPIS
I śniadanie kleik ryżowy na
wodzie Herbata
II śniadanieherbata z rumianku
Sucharki
Obiad kleik z kaszy manny
Sucharki Herbata
Podwieczorek Herbata z rumianku
Sucharki
Kolacja Kleik ryżowy Herbata
Żródło: Żyjmy dłużej" 5 (maj) 2000,mgr
Magdalena Makarewicz-Wujec i dr n. med. Małgorzata Kozłowska-Wojciechowska
z Instytutu Żywności i Żywienia |