|
Szybkiemu spaleniu ulegają zapasy węglowodanów,
a organizm czerpie wtedy energię z tkanki tłuszczowej i mięśni. Gorączka
nasila również procesy katabolizmu, dochodzi do zwiększonego rozpadu
białka, co zaburza prawidłowe procesy zachodzące w organizmie.
Aby tego uniknąć, stosujemy dietę
lekko strawną opartą na pokarmach nie obciążających przewodu
pokarmowego i łatwo wchłaniających się. Ważny jest rozkład posiłków.
Mogą być małe, ale należy podawać je 5-6 razy dziennie. Największy
posiłek zjadamy w godzinach przedpołudniowych, kiedy gorączka jest
najmniejsza.
JAKIE POTRAWY W GORĄCZCE?
Wybieramy pokarmy, które są lekko
strawne i mają dużą wartość odżywczą. Są to:
Produkty zbożowe
Polecane jest pieczywo białe, pszenne,
biszkopty, drobne kasze (kasza jęczmienna, kasza manna), ryż, płatki
zbożowe. Jako dodatek do zup można stosować drobny makaron typu
nitki. Unikamy pieczywa żytniego razowego, mąki razowej, kasz grubych
i kaszy jaglanej.
Wędliny
Dodatkiem do pieczywa mogą być wędliny
chude, jak szynka, polędwica, chuda kiełbasa szynkowa, wędliny
drobiowe. Nie wolno jeść wędlin tłustych, takich jak kiełbasy, wędliny
podrobowe, pasztety, konserwy.
Jaja
Zawierają pełnowartościowe białko
oraz wiele witamin i składników mineralnych. Najlepiej podawać jajka
ugotowane na miękko lub ścięte na parze w formie jajecznicy, jajka
sadzonego czy omletu. Może być również kogel-mogel, ale jajka muszą
być dobrze sparzone w celu uniknięcia salmonelli.
Nie polecane są jaja na twardo i smażone na tłuszczu.
Mięso, drób, ryby
Wybieramy chude gatunki mięs, np. cielęcina,
wołowina, królik. Unikamy mięs tłustych, czyli baraniny, wieprzowiny
czy tłustej wołowiny. Z drobiu jedzmy przede wszystkim kurczaki i
indyki. Kaczki i gęsi są zbyt tłuste i mogą być źle tolerowane
przez osobę gorączkującą.
Polecane gatunki ryb to dorsz, pstrąg, leszcz, sola, szczupak, sandacz,
a niewskazane są tłuste, np. węgorz, halibut. Najchętniej jadanymi
potrawami z ryb, mięs czy drobiu są pulpety i klopsiki. Można również
przygotowywać ryby i mięsa pieczone w folii, duszone w warzywach lub
gotowane.
Mleko i produkty mleczne
Podajemy zupy mleczne i kakao. Mleko i
jego przetwory są źródłem nie tylko wapnia, ale i łatwo strawnego
oraz łatwo przyswajalnego białka. Pijemy mleczne napoje fermentowane,
takie jak kefiry, jogurty, mleko acydofilne. Należy pić je zwłaszcza
wtedy, gdy w leczeniu zastosowano antybiotyki. řywe kultury bakterii
znajdujące się w tych napojach pomagają uniknąć zaburzeń
jelitowych, które mogą być spowodowane przez antybiotyki (korzystnie
wpływają na mikroflorę jelitową). Ich zaletą jest również orzeźwiający
smak. Mogą być też zastosowane inne produkty mleczne, np. twarogi,
serki homogenizowane, biały ser. Natomiast żółte sery czy serki
topione są ciężko strawne i mogą być źle tolerowane przez chorego.
Warzywa
Polecane są pomidory, marchew, dynia,
sałata, buraki, pietruszka, seler, brokuły, kalafior. Mogą być one
gotowane lub podawane w postaci surówek lub sałatek. Nie jemy warzyw
strączkowych (groch, bób, fasola), kapusty, rzodkiewki, ogórków.
Dobrze tolerowane są niewielkie ilości fasolki szparagowej, groszku
zielonego, kapusty kiszonej i kapusty włoskiej. Jako dodatek do
drugiego dania można podawać ziemniaki gotowane (tłuczone, puree,
kopytka) lub pieczone. Nie powinno się jeść frytek, ziemniaków smażonych,
placków smażonych.
Owoce
Podajemy owoce jagodowe, owoce
cytrusowe (pomarańcze, mandarynki, grejpfruty), winogrona, banany,
brzoskwinie, śliwki. Zwłaszcza owoce bogate w witaminę C (cytrusowe i
jagodowe) mogą pomóc w zwalczaniu infekcji. Można podawać je surowe,
a także przyrządzać z nich kompoty, soki, kisiele, musy owocowe. Jako
dodatek do pieczywa zjadamy dżemy owocowe.
Tłuszcze
Do smarowania pieczywa używamy masła
i wysokogatunkowych margaryn. Jako dodatek do sosów zalecane są oleje
lub oliwa z oliwek w postaci surowej. Smalcu nie używamy ani do smażenia,
ani do smarowania pieczywa.
Napoje
Zaleca się wypijanie przynajmniej 2
litrów płynów dziennie. Ta ilość płynu powinna być rozłożona w
miarę równomiernie w ciągu całego dnia. W dostarczeniu odpowiedniej
ilości wody mogą pomóc zupy mleczne oraz zupy obiadowe. Są one
zazwyczaj bardzo chętnie jedzone przez chorych. Warto też pić soki
owocowe i owocowo-warzywne, które są doskonałym uzupełnieniem
witaminy C, oraz wodę mineralną i słabą herbatę.
JAK PRZYGOTOWUJEMY?
Oprócz doboru produktów istotne
znaczenie ma sposób przyrządzania potraw. Gotujemy w wodzie i na
parze, pieczemy w folii, dusimy, a nie smażymy czy pieczemy w
tradycyjny sposób. Do przyrządzania potraw używamy przyprawy łagodnych,
takich jak sól, koperek, papryka łagodna, kminek, majeranek, bazylia,
ziele angielskie, liść laurowy. Nie należy używać pieprzu, papryki,
chili, octu, musztardy. Również sosy stosowane do potraw powinny być
łagodne, np. sos koperkowy, cytrynowy, beszamelowy, pomidorowy. Można
je zagęszczać słodką śmietanką o niskiej zawartości tłuszczu,
jogurtem lub zawiesiną mąki w wodzie. Posiłki powinny być
urozmaicone i ładnie podane, ponieważ często sposób przygotowania
dania wpływa korzystnie na apetyt.
PRZYKŁADOWY JADŁOSPIS
I śniadanie
Zupa mleczna z makaronem nitki Bułeczka z margaryną, szynką i
pomidorem Herbata
II śniadanie
Pieczywo białe z margaryną Jajko na miękko Sok pomarańczowy
Obiad
Zupa pomidorowa z ryżem Pulpety z ryby w sosie koperkowym Ziemniaki
puree Buraczki duszone Jabłko pieczone Woda mineralna
Podwieczorek
Jogurt owocowy, biszkopty
Kolacja
Pieczywo białe Galaretka z kurczaka z warzywami Tarta marchewka z jabłkiem
Sok pomarańczowy
Żródło: Żyjmy dłużej" 5 (maj) 2001,mgr
Magdalena Makarewicz-Wujec i dr. n. med. Małgorzata Kozłowska-Wojciechowska
z Instytutu Żywnoci i Żywienia |